28 ДЕКЕМВРИ На денешен ден:

Стефан1878 година е роден Стефан Илиев Кондаков, бугарски револуционер, деец на Внатрешната македонско-одринска револуционерна организација.

Стефан Кондаков е роден на 28 декември 1878 година во Битола, тогаш во Отоманската империја. По професија е наставник, а подоцна се приклучува на ВМОРО и станува четник при Даме Груев. Во Илинденското востание влегува со чета во Македонија од Бугарија и дејствува во Битолско. Турските власти го апсат и осудуваат на смрт, но е помилуван и заточен во Дијарбекир. Добива амнестија по Младотурската револуција, а во Балканската војна е доброволец во 3 Солунска дружина на Македонско-одринското ополчение. Умира на 5 март 1937 година во Хасково

25 ДЕКЕМВРИ На денешен ден:

ivan_minchev1874 година роден е Иван Петров Минчев, бугарски учител и револуционер, деец на Внатрешната македонско-одринска револуционерна организација.

Минчев е роден на 25 декември 1874 година во Ваташа, Тиквешко, во Османлиската империја, денес Република Македонија. Во 1895 година дипломирал на бугарската гимназија во Солун и уште како ученик станува член на ВМОРО. Го спроведува  Даме Груев во Кавадарци во 1894 година и му помага во формирањето на револуционерната организација во градот. Во периодот 1895 – 1903 година Минчев е учител во Кавадарци и е член на Тиквешкиот  околиски комитет на ВМОРО. Бега во Софија откако е подгонен од турските власти. Потоа работи во Бугарската егзархија во Царигард. За време на Првата светска војна служи во Воено-санитарна единица.

Иван Минчев умира на 24 ноември 1960 година во Софија

24 ДЕКЕМВРИ на денешен ден

ivanhnikolov1861 година роден е Иван Хаџи Николов, наречен Хаџијата, бугарски револуционер, учител, книжар и еден од основачите на Внатрешната македонско-одринска револуционерна организација.

Роден е на 24 декември 1861 година во јужномакедонскиот  град Кукуш, тогаш во границите на Отоманската империја, денес Килкис, Грција. Завршува бугарското класно училиште во Кукуш, а потоа учи во Пловдив, а во 1888 година – трговска академија во градот Линц, Австро-Унгарија.

Во периодот 1879-1892 година е учител прво во Костенец, а потоа, на покана на Кузман Шапкарев во Воден, Кукуш, Лерин и Солун. Од 1888 до 1892 година предава аритметика  и сметководство во Солунската гимназија „Св. св. Кирил и Методиј „. Во почетокот на 90-тите години учествува во Младата македонска книжевна дружина. Во јули 1892 година се среќава со Коста Шахов  и Гоце Делчев во Софија и ги привлекува кон идејата за основање на револуционерна организација.

На 11 септември 1893 отвора книжарница во Солун, во која првично продава на консигнација учебници издадени од Христо Г. Данов и Драган Манчов. Книжарница му издава различни учебници, уметничка литература, календарчиња  и други, печатени главно во Бугарија, но и Солун, во печатницата на Ираклидис – грчка, но и со бугарско одделение. Ги издава „Толкување на неделните ипразничните евангелија“ (1896) во превод на Григор Алексиев и „Семејството“ од Пол Жане.

Во октомври 1893 година Хаџи Николов се наредува  меѓу шестмината основачи, кои го поставуваат почетокот на Внатрешната македонско-одринска револуционерна организација во Солун. Тој е член на првиот  централен комитет на организацијата и учесник во Солунскиот конгрес на ВМОРО од 1896 година.

Во јануари 1901 година при откритијата на Солунската афера,  Хаџи Николов е единствениот член на Централниот комитет, кој  успева првично да избегне апсење и успева да конституира нов ЦК, во кој влегуваат Иван Гарванов, Димитар Мирчев, Спас Мартинов и Јосиф Кондов  (кој подоцна се откажува). Хаџи Николов е уапсен на 5 март и следниот ден во полициската станица прави обид да се самоубие со сечење на вените, но е спасен. Осуден е на 101 години затвор и испратен на заточение во Бодрум кале, Мала Азија.

По амнестијата  во август 1902 се населил  во Софија. Се занимава со книжарство и издаваштво. Во 1906 година открива „Интернационална книжарница и Представителска куќа Софија – Солун“ за учебници и книги на бугарски и странски јазици. Испорачува книги на Народната библиотека.

За време на  Балканските војни Иван Хаџи Николов е доброволец во Македонско-одринското ополчение и служи како курир во нестроевата чета од Шеста охридска дружина. Во 1923 година е избран за благајник во Националниот комитет на Сојузот на македонските емигрантски организации при обединувањето на МФРО со неутралните братства.

Иван Хаџи Николов, мачен од стомачна болест, се самоубива во Софија на 9 јули 1934 година.

Негови публикации се поставени во Албум-алманах „Македонија“ на Илинденската организација со прекар Основач. Спомените на Иван Хаџи Николов се објавени во 1935-1937 од Христо Шалдев во списанието „Илустрација Илинден“. Во нив на многу места го одредува локалното население, зборуваниот  од нив јазик и револуционерната организација како бугарски. За себе вели:

„Бев на околу 10 годишна возраст, кога за прв пат почнав да ја изучувам бугарската историја од учебникот на Д. В. Манчов. При изучувањето на таа историја си реков: „Значи ние сме имале царство и Турците ни го зеле.“ Од истата приказна разбрав дека и Тесалија некогаш била населена со Бугари, кои Грците ги погрчиле. И тогаш повторно си реков: „Значи и Грците се наши непријатели. Тогаш зошто нашите татковци не востанат да си го земат царството од Турците и да си ја повратат  погрчената Тесалија? Среде бугарските земји се протега Стара Планина, каде што можат да се соберат сите востанати  Бугари и оттаму да тргнат кон Цариград, Солун и Тесалија. „Од Битиеписанието пак научив дека Мојсеј кога видел дека еден Египќанец тепа еден израелец, избегал израелецот  и го убил Египќанецот. И тогаш си реков: „Ако видите некој инородец или иноверец да тепа Бугарин, последниот ќе го заштитам, а првиот ќе го натепам.“ И навистина се случи да го применам  наскоро. Еден пат гледам две турчиња  во нашето  маало да тепаат едно бугарче. Оттогаш овие турчиња  не ги закачаа  бугарчињата во маалото ни.

23 ДЕКЕМВРИ на денешен ден:

voenni-117-e14603215501951906 година Умира Дамјан (Даме) Јованов Груев – деец на македонско-одринското револуционерно движење. Роден е во јануари 1871 година во с. Смилево, Битолско. Учи во своето родно село, по што го продолжува своето образование во Солунската бугарска машка гимназија „Св. Св. Кирил и Методиј“ и Факултетот во Белград.

Во 1889 година се вработил во Високото педагошко училиште во Софија (денес Софиски универзитет „Св. Климент Охридски“), но во 1891 година е исклучен од него и станува учител во родниот крај. Во летото 1893 година се преселил  во Солун, каде што работи како коректор во бугарската печатница на К. Самарджиев. По негова иницијатива на 23 октомври истата година се положуваат основите на Внатрешната македонско-одринска револуционерна организација (ВМОРО), на која станува фактичкиот  раководител. Веднаш потоа одвива активна дејност за изградба на нејзината мрежа во Штипско, Охридско, Битолско и др. краеви на Македонија.

gruev_razvigorov_chuchkov_babataГолем успех за него е привлекувањето во организацијата на Гоце Делчев, кој набргу потоа се издига  до општо признат  водач на организацијата. Неговата работа не останува скриена за турските власти и во 1898 година е интерниран во Битола. Во 1899-1900 година е назначен од Егзархијата за учител во бугарската гимназија во истиот град, што му овозможува да расплетува активна организациона активност.

Во август 1900 година повторно е уапсен, а во пролетта 1902 година е заточен во тврдината Подрум кале, Мала Азија. Ослободен во пролетта 1903 година, веднаш се среќава со Гоце Делчев и двајцата вложуваат големи напори за привремено одложување на закажаното  од Солунскиот конгрес на Внатрешната македонско-одринска револуционерна организација (ВМОРО) (1903 година) востание во Македонија и за неговата трансформација од сеопшто во четничко. Тешко го поднесува  убиството на Гоце Делчев (април 1903 година) и по неговата погибел ја презема целосно врз себе целокупната подготовка на востанието.

75303-dame-gruevНа Смилевскиот конгрес на Битолскиот револуционерен округ (летото 1903 година) е избран за член на Главниот штаб на востанието. Тој го одредува и датумот на избувнувањето на Илинденското востание (1903 г.). За време на востанието учествува во борби со турските војски и бара помош од бугарската влада за помош на востаниците. По неуспехот на востанието не ја напушта Македонија и продолжува со учеството во животот на Внатрешната македонско-одринска револуционерна организација (ВМОРО).

Претседателствува со  Прилепскиот  подвижен конгрес на Битолскиот револуционерен округ (1904 година) и вложува големи грижи за обновување и зајакнување на организациската мрежа. На Рилскиот конгрес на Внатрешната македонско-одринска револуционерна организација (ВМОРО) (1905 година) повторно е избран за член на Централниот комитет на Организацијата. Во летото 1906 година се враќа во Македонија и со мала чета ги обиколува  различните нејзините краеви. Во декември истата година подпаѓа на турска потера крај с. Русиново, Малешевско, и паѓа убиен во започнатата  престрелка.