11 ЈУНИ: На денешен ден:

1878 година во Охрид е родена Јустинијана (Јанка) Герџикова, по татко Каневчева, бугарска революционерка, дејателка на Внатрешната македоно-одринска револуционерна организација. Каневчева влегува во ВМОРО и учествува во револуционерната женска група на учителката Славка Чак’рова-Пушкарова од Струга, заедно со Љуба Ќупева од Велес и Амалија Примджанова, подоцна сопруга на Климент Шапкарев. Таа е саканата на Гоце Делчев. Во 1900 година учествува во заговор заедно со Делчев, Ѓорче Петров и Борис Сарафов за киднапирањето на Никола Гешов, син на Иван Евстратиев Гешов, кој меѓутоа е неуспешен бидејќи семејство Гешови заминува за Париз. По смртта на Гоце Делчев Каневчева се омажува за Михаил Герџиков.

10 ЈУНИ: На денешен ден:

1918 година загинува Кочо Георгиев Љутов, познат како Љутата, бугарски ајдутин и револуционер, учесник во национално-ослободителното движење.

Кочо Љутата е роден во мелничкото село Левуново. Работи како овчар. По убиството на еден Турчин, тој е затворен во Солун. Успева да избега и стаува ајдутин во четата на дедо Иљо војвода и со неа учествува во руско-турската војна. Со сопствена чета учествува во Кресненско-Разловечкото востание, по кое повторно станува ајдутин. Во 1895 година учествува во Четничката акција на Македонскиот комитет.

При избувнувањето на Балканската војна во 1912 година, 75-годишниот Кочо Љутов е доброволец во Македоно-одринското ополчение и служи во четата на Дончо Златков.

Загунува во 1918 година.

Кочо Љутата е опеан во фолклорот.

7 ЈУНИ: На денешен ден:

1901 Светиот Синод за прв пат свикува епархиски собори на свештениците по иницијатива на Митрополитот Натанаил Охридски и Пловдивски и ги утврдува нивните типски статути на 27 март 1903 година.

Митрополитот Натанел Охридски и Пловдивски е висок свештеник, писател, учесник во националноослободителното движење, почесен член на Бугарското книжевно друштво (денес Бугарска академија на науките). Роден е на 26 октомври 1820 година во селото Кучевшта, Скопско. Учи прво во Скопје, потоа во Самоков и во Прилеп. Се замонашува во Зографскиот манастир. Во 1838 година заминува во Русија, каде што студира на Духовната семинарија во Кишињев, Одеса и во Духовната академија во Киев. Во 1853 година се враќа и станува учител во Зографскиот манастир. Потоа бил испратен за управител на имотите на Добровецкиот манастир во Молдавија. Во периодот 1872-1877 бил егзархиски митрополит во Охрид. Прогонуван од османлиските власти е принуден да ја напушти епархијата. Од крајот на 1879 до 1891 година управувал со Ловечката епархија. Потоа бил испратен за митрополит во Пловдив, каде што останува до крајот на својот живот. Натанаил Охридски и Пловдивски е поддржувач на идејата за извојување на црковна независност. Тој поддржува врски со Георги С. Раковски и Васил Левски и учествува во национално-ослободителната борба. Еден од организаторите и водачите е на Кресненско-Разловечкото востание 1878-1879.

20 МАЈ: На денешен ден:

1878 година, дваесет и една бугарски црковно-училишни општини од Македонија испраќаат барање до рускиот министер за надворешни работи кнез Александар Горчаков за целосно национално ослободување и вклучување во Бугарското кнежевство. По силата на Берлинскиот договор, кој ја разделил Санстефанска Бугарија, Македонија и Одринско остануваат во пределите на Отоманската Империја под директна власт на султанот. За овие две бугарски области не се предвидувала каква било промена во нивниот статус од времето пред Руско-турската ослободителна војна 1877-1878 година. Отоманската империја прифаќа единственото обврска да подготви и спроведе во овие две области реформи преку кои да бидат израмнетити правата христијанското население и оние на Мухамеданите. По Берлинскиот конгрес Бугарите од Македонија испраќаат до владите на големите сили и Привремената руско управување петиции, мемоари и молби, со кои протестираат против одлуката нивните земји да останат во границите на Отоманската империја. Паралелно со мирни протести, продолжуваат и четнички акции. Стихијните пројави на отпор, придобиваат организиран карактер со активно учество на комитетите „Единство“ и на личности како Натанаил Охридски, М. Кусевич, В. Диамандиев и др. Необврзаността на Западот и на Русија со проблемот на Македонија и Одринско води до првиот вооружен отпор спрема отцепувањето на областите од пределите на Бугарија- Кресненско-Разлошкото востание.